
Routekaart 2030-2040 voor de varkenshouderij: ambities en uitdagingen

Stoppen met ingrepen: van intentie naar praktijk
De routekaart zet in op het stapsgewijs stoppen met ingrepen, zoals het werken met lange staarten en het niet-castreren van varkens. In 2027 moet iedere varkenshouder ervaring opdoen met lange staarten. In 2030 zijn krulstaarten de norm. Dit vraagt om aanpassingen in management, hokverrijking en voeding. De meerkosten moeten worden terugverdiend in de markt. Ook het niet-castreren wordt vanaf 2030 de standaard voor 66% van de bedrijven, met volledige invoering in 2040.
Slimmer inrichten: functiegebieden en vrijloopkraamhokken
- hokken worden ingericht met duidelijke scheiding tussen lig-, eet-, speel- en mestruimte;
- brongerichte maatregelen beperken ammoniakuitstoot en verbeteren het stalklimaat;
- vrijloopkraamhokken worden vanaf 2030 bij nieuwbouw verplicht. Dit geeft zeugen meer bewegingsvrijheid en verbetert het welzijn van biggen;
- de minimale speenleeftijd van biggen gaat naar 28 dagen, gekoppeld aan vrijloopkraamhokken.
Vergunningen, verdienmodellen en monitoring
- De ambities vragen om heldere randvoorwaarden:
- de Autoriteit Dierwaardige Veehouderij monitort de voortgang en borgt een goed verdienmodel;
- evaluatiemomenten in 2028, 2033 en 2038 bewaken de voortgang;
- meerkosten moet de markt vergoeden. De overheid moet zorgen voor tijdige vergunningverlening en ontwikkelingsruimte.
Maatlat Duurzame Veehouderij (MDV) en fiscale voordelen
- stallen met een MDV-certificaat komen in aanmerking voor de Milieu-investeringsaftrek (MIA) en Willekeurige afschrijving (Vamil);
- sinds 2026 zijn beperkende eisen versoepeld: meer ruimte voor nieuwbouw en verbouw, ook zonder uitbreiding van het aantal dieren;
- let op: de stal moet voldoen aan de ammoniakmaatlat en uitgerust zijn met een erkend reducerend systeem;
- tijdige certificering en afstemming met de Milieulijst 2026 zijn cruciaal voor fiscale voordelen.
Provinciale subsidies: extra stimulans voor innovatie
In Gelderland kun je van 11 maart tot 30 april 2026 subsidie aanvragen voor investeringen in dierenwelzijn en verduurzaming, zoals daglichtvoorzieningen, vrijloopkraamhokken en innovatieve mestverwerking.
Kansen en concrete stappen voor jouw bedrijf
- maak een meerjarenstrategie: waar wil je staan in 2030 en 2040?;
- breng de impact van nieuwe regels en investeringen in kaart;
- zet in op innovatie en benut fiscale regelingen en subsidies;
- werk samen met ketenpartners en blijf op de hoogte van marktontwikkelingen;
- laat je adviseren over vergunningen, bedrijfsstructuur en financiering.
Risico’s en optimalisaties
Blijf proactief: wacht niet tot regelgeving dwingt, maar anticipeer op veranderingen. Monitor je financiële positie en benut fiscale voordelen tijdig. En investeer in kennisdeling en samenwerking binnen de sector.
Concrete vervolgstappen
- Analyseer de impact van de routekaart op jouw bedrijf.
- Maak een investerings- en innovatieplan voor 2030-2040.
- Plan een adviesgesprek met aaff voor een persoonlijk actieplan.
- Volg de ontwikkelingen via aaff.nl/varkenshouderij en blijf up-to-date.
Meer weten?
Bij aaff denken we graag met je mee over de toekomst van jouw bedrijf. We helpen je met een strategisch bedrijfsadvies en routekaart op maat, inzicht in fiscale regelingen, subsidies en investeringskansen, begeleiding bij vergunningen en compliance, praktische tools voor monitoring en rapportage.
Wil je weten hoe jij je bedrijf toekomstbestendig maakt? Neem contact op met een van onze agrarisch bedrijfsadviseurs.
Tekst: Frank Steenbreker
